Zdrowe miasto

Idea programu Zdrowe Miasta

„Zdrowe Miasta" to program Światowej Organizacji Zdrowia. Jego celem jest poprawa warunków zdrowotnych miast, tzn. warunków środowiskowych i stanu zdrowia mieszkańców. Opiera się na holistycznej koncepcji zdrowia zakładającej, że „zdrowie to nie tylko brak choroby i niepełnosprawności, ale stan pełnego fizycznego, psychicznego i społecznego dobrostanu".

Cele Programu:

  • zaspokojenie podstawowych potrzeb wszystkich mieszkańców,
  • wysoki poziom zdrowotny mieszkańców,
  • optymalny poziom usług i świadczeń zdrowotnych,
  • czyste, bezpieczne i wysokiej jakości środowisko,
  • nowoczesna gospodarka, 
  • udział mieszkańców w decyzjach dotyczących zdrowia i życia.

„Zdrowe Miasto" oznacza proces, a nie jego wynik. To miasto, które traktuje sprawy zdrowia jako priorytet, dąży do rozwiązywania problemów w tym zakresie i poprawy istniejącej sytuacji. Każde miasto może być „zdrowym" jeżeli tylko postanowi nim być i podejmuje działania ukierunkowane na wspieranie zdrowia. Program zakłada opracowanie lokalnej strategii prozdrowotnej i konsekwentną jej realizację. Nie bazuje na „akcyjności" lecz opiera się na systematycznym, konsekwentnym dążeniu do wytyczonych celów, które wynikają z analizy danych epidemiologicznych oraz są odpowiedzią na potrzeby mieszkańców miasta.
Informacje o programie Zdrowe Miasta na stronie internetowej Światowej Organizacji Zdrowia: www.who.dk

Program Zdrowe Miasta w Europie

Program realizowany jest w Europie od 1988 roku w formie 5-letnich faz.

  • I Faza - lata 1988-1992
    Uczestnicy: 35 miast europejskich oraz 19 narodowych sieci Zdrowych Miast, w tym od 1991 roku Polska Siec Zdrowych Miast.
    Cel: wprowadzenie nowych zasad pracy na rzecz zdrowia opartych na współpracy międzysektorowej.
  • II Faza - lata 1993-1997
    Uczestnicy: 37 miast w tym 4 miasta polskie: Białystok, Łódź, Poznań i Toruń oraz 26 sieci narodowych, w tym Stowarzyszenie Zdrowych Miast Polskich.
    Cel: planowanie działań prozdrowotnych i tworzenie lokalnej polityki zdrowia publicznego.
  • III Faza - lata 1998-2002
    Uczestnicy: 55 miast, w tym 2 miasta polskie: Łódź i Toruń oraz 28 narodowych sieci Zdrowych Miast, w tym Stowarzyszenie Zdrowych Miast Polskich.
    Cel: opracowanie lokalnej strategii działań prozdrowotnych opartej na współpracy różnych sektorów życia miasta.
  • IV Faza - lata 2003-2008
    Uczestnicy: 79 miast, w tym 2 miasta polskie: Łódź i Poznań oraz 30 narodowych sieci Zdrowych Miast, w tym Stowarzyszenie Zdrowych Miast Polskich
    Cel: realizacja lokalnej strategii prozdrowotnej oraz działania w obszarach priorytetowych: zdrowie ludzi starszych, planowanie przestrzenne przyjazne dla zdrowia oraz Ocena Zdrowotnych Skutków Działań (Health Impact Assessment)
  •   V Faza - lata 2009-2013
    Uczestnicy: 90 miast, w tym 3 miasta polskie: Łódź, Poznań, Warszawa

Kryterium członkostwa w Europejskiej Sieci Zdrowych Miast opiera się na ocenie przez Światową Organizację Zdrowia zaangażowania miasta w działania prozdrowotne, po uprzednim złożeniu deklaracji udziału w programie przez zainteresowane miasto.

Program Zdrowe Miasta w Łodzi

* 1990 - zgłoszenie Łodzi do Europejskiej Sieci Zdrowych Miast Światowej Organizacji Zdrowia

* 1993 - przystąpienie Łodzi do Stowarzyszenia Zdrowych Miast Polskich (jako członek - założyciel Stowarzyszenia)

* 1993 - uchwała Rady Miejskiej w Łodzi o realizacji programu Zdrowe Miasta w latach w 1993-1997 (II faza programu)

* 1993 - przyjęcie Łodzi do Europejskiej Sieci Zdrowych Miast Światowej Organizacji Zdrowia w II fazie programu

* 1997 - uchwała Rady Miejskiej o realizacji programu Zdrowe Miasta w latach 1998-2002 (III faza programu)

* 1998 - przyjęcie Łodzi do Europejskiej Sieci Zdrowych Miast Światowej Organizacji Zdrowia w III fazie programu

* 2001 - zorganizowanie w Łodzi spotkania Europejskiej Sieci Zdrowych Miast Światowej Organizacji Zdrowia (150 osób z 23 krajów, w tym 42 polityków ze Zdrowych Miast, 7 przedstawicieli Światowej Organizacji Zdrowia)

* 2001 - jednogłośne uchwalenie przez Radę Miejską w Łodzi lokalnej strategii prozdrowotnej pt. „Kierunki działań na rzecz zdrowia łodzian"

* 2003 - uchwała Rady Miejskiej o realizacji programu Zdrowe Miasta w latach 2003-2009 (IV faza programu)

* 2003 - decyzja WHO o przyjęciu Łodzi do IV fazy programu Zdrowe Miasta

* 2009 - uchwała Rady Miejskiej o realizacji programu Zdrowe Miasta w latach 2009-2013 (V faza programu)

* 2009 - decyzja WHO o przyjęciu Łodzi do V fazy programu Zdrowe Miasta


Program koordynowany jest przez Wydział Zdrowia i Spraw Społecznych w Departamencie Spraw Społecznych Urzędu Miasta Łodzi. Oparty jest na współpracy i współdziałaniu wielu partnerów, takich jak: inne wydziały Urzędu, Narodowy Fundusz Zdrowia, placówki służby zdrowia, placówki edukacyjne, organizacje pozarządowe.

Działania w ramach programu Łódź - Zdrowe Miasto określa lokalna strategia „Kierunki działań na rzecz zdrowia łodzian", która została przyjęta do realizacji uchwałą Rady Miejskiej (Uchwała Nr LVI/1250/01 z dnia 15 marca 2001 roku). Uwzględnia ona działania wielu sektorów życia miasta. Obejmuje zagadnienia związane ze środowiskiem, zarówno naturalnym jak i tym tworzonym przez człowieka. Uwzględnia wpływ gospodarki na jakość życia i możliwość zaspokojenia potrzeb społecznych człowieka: opieki zdrowotnej, wsparcia grup najsłabszych: osób ubogich, bezdomnych, bezrobotnych i niepełnosprawnych, zapewnienia poczucia bezpieczeństwa.

Łódź jest siedzibą Stowarzyszenia Zdrowych Miast Polskich, które działa od 1993 roku i aktualnie skupia 46 miast i gmin z terenu całego kraju (strona internetowa Stowarzyszenia: www.szmp.pl)

Działania w ramach programu Łódź - Zdrowe Miasto:

Programy profilaktyczne dla mieszkańców Łodzi:
- rak piersi - mammografia (kobiety 40-49 rż.);
- choroby układu krążenia - edukatorzy zdrowia w placówkach opieki zdrowotnej, oferta promująca aktywność fizyczną, wsparcie redukcji nadwagi i radzenia sobie ze stresem;
- cukrzyca - mieszkańcy Łodzi pow. 46 rż.;
- rak szyjki macicy - materiały edukacyjne dla kobiet;
- rak jelita grubego - kolonoskopia 40-70 rż.;
- choroby płuc - rtg płuc dla zagrożonych gruźlicą, ;
- szczepienia ochronne - grypa- 65+;
- bilans zdrowia dojrzałej kobiety (46-49 rż.) i dojrzałego mężczyzny (56-60 rż.).

Łódzka Sieć Szkół i Przedszkoli Promujących Zdrowie
154 placówki + 12 aplikujących: przedszkola, szkoły podstawowe, gimnazja, licea ogólnokształcące, zespoły szkół ponadgimnazjalnych, ośrodki wychowawcze, szkoły specjalne.
Programy edukacyjne w przedszkolach i szkołach: „Jedz na zdrowie", „Zdrowy ząbek", „Stres", Pierwsza pomoc przedlekarska, Profilaktyka narkomanii, Profilaktyka nikotynowa.

Promocja zdrowia wśród osób starszych
- Stała współpraca z organizacjami pozarządowymi działającymi na rzecz osób starszych - wsparcie działań edukacyjnych, oferta aktywności fizycznej, wycieczki.
- Akademia Zdrowia Seniora - wykłady o tematyce zdrowotnej w domach dziennego pobytu i domach opieki społecznej.

Akcje promujące zdrowy styl życia - wsparcie finansowe lub organizacyjne
- Kampania „Rzuć Palenie i Wygraj!" / Dzień bez Papierosa / Dzień Rzucania Palenia
- Światowy Dzień Serca
- Sprzątanie Świata (od 1993 roku!)
- WAMPIRIADA
- Szkoła Rodzicielstwa