Mapa Rembielińskiego – Symboliczna rocznica założenia Nowego Miasta

Lata 20. XIX wieku przyniosły Łodzi rozwój na niespotykaną skalę. To wtedy zaczęła się historia wielkiej Łodzi przemysłowej. Inicjatorem całego zamieszania był Rajmund Rembieliński, prezes Komisji Województwa Mazowieckiego. Pierwszym etapem przestrzennego rozwoju Łodzi poza pierwotną lokacją, było utworzenie nowych terenów dla rozwoju przemysłu na południe od Starego Miasta. Dzień 12 czerwca 1823 roku uważa się za symboliczny moment wytyczenia Nowego Miasta w Łodzi.

Mapa wykonana przez Filipa de Viebiga na zlecenie Rajmunda Rembielińskiego (materiały UMŁ).

Po podpisaniu Umowy Zgierskiej, dokumentu wskazującego normy rozwoju osad przemysłowych i przywileje przyszłych łódzkich osadników, Rajmund Rembieliński zlecił wytyczenie w latach 1821-1823, w osi ul. Piotrkowskiej, Nowego Miasta wraz z uregulowaniem ogrodów sukienniczych. Ta nowa część Łodzi planowana była jako osada przeznaczona dla sukienników. Zadania zleconego przez Rembielińskiego podjął się geometra Filip de Viebig. 12 czerwca 1823 roku rozpoczął prace nad opracowaniem mapy, która obecnie jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych obrazów przemysłowej Łodzi z początków jej istnienia.

Mapa uznawana jest za osiągnięcie wybitne. Nowe Miasto zyskało zgeometryzowany układ, który zdecydowanie odróżniał się od Starego Miasta. Centrum nowej dzielnicy stał się unikatowy ośmioboczny Nowy Rynek w osi ul. Piotrkowskiej (obecnie pl. Wolności), a podstawowy układ działek zamykał się w czworoboku ograniczonym ulicami: Wschodnią, Zachodnią, Północną i Południową. Wytyczono tu 204 parcele budowlane. Na wschodzie znajdowały się ogrody, a także uruchomiona została cegielnia rządowa przy ul. Cegielnianej (obecnie ul. Jaracza).

Działki budowlane wytyczono już prawdopodobnie w 1821 roku, a znana nam mapa powstała przy okazji dalszych etapów regulacji obejmujących ogrody sukiennicze. Zajmując tereny pod Nowe Miasto, starano się nie naruszać istniejącej wówczas struktury pól i lasów należących do miasta. Wykorzystano głównie grunty rządowe na terenach folwarku Stara Wieś i Wójtostwa Łódzkiego. Na nową osadę zajęto łącznie ponad 256 ha gruntów. Większość z 204 działek miała szerokość 5 prętów (21,6 m). Dla osiedlających się na działkach budowlanych sukienników przeznaczano ogrody we wschodniej i południowo-wschodniej części osady.

Obecnie trwa remont pl. Wolności stanowiącego centralny punkt Nowego Miasta. Podczas zbliżającej się rocznicy 600-lecia Łodzi i 200-lecia Nowego Miasta, będziecie mieli okazję podziwiać ten najważniejszy w historii Łodzi przemysłowej plac w nowym wydaniu.

W tym miejscu możecie poczytać więcej o Łodzi Rajmunda Rembielińskiego, Łodzi przemysłowej lat 20. XIX wieku.

Polecane aktualności

Ruszył zegar odmierzający dni do pierwszego łódzkiego meczu FIVB Mistrzostw Świata w Piłce Siatkowej Kobiet

Tomasz Walczak / BRP

Na ulicy Piotrkowskiej, na wysokości posesji z numerem 51 stanął nietypowy, elektroniczny zegar,... więcej

Schronisko w Łodzi -  fot. Schronisko w Łodzi

Schronisko w Łodzi. Psi behawiorysta pilnie poszukiwany! Są na to pieniądze z Budżetu Obywatelskiego

rut / ŁÓDŹ.PL

Łódzkie schronisko dla zwierząt poszukuje psiego behawiorysty do współpracy. Psi trener będzie... więcej

 -  Fot. Radosław Jóźwiak/UMŁ

Napowietrzny Eko Patrol. Nad Łodzią lata specjalny sprzęt do pomiaru składu powietrza i walki ze smogiem

Tomasz Walczak / BRP

Straż Miejska w Łodzi wykorzystuje kolejne narzędzie do walki ze smogiem. Dzięki głosom łodzian w... więcej

Łódź edu kul | podsumowanie Programu w 2021

Jolanta Sławińska-Ryszka / Wydział Kultury

Program wsparcia i rozwoju edukacji kulturalnej w Łodzi w 2021 roku to przede wszystkim działania... więcej

 -  Fot. Paweł Łacheta/UMŁ

Cześć i chwała bohaterom. W 80. rocznicę utworzenia Armii Krajowej

Tomasz Walczak / BRP

W 80. rocznicę powstania Armii Krajowej, przed łódzkim pomnikiem ku czci tego największego... więcej

Kontakt