Oddali hołd pomordowanym na Brusie

Przed obeliskiem upamiętniającym ofiary represji niemieckich i komunistycznych na Brusie spotkali się przedstawiciele władz samorządowych oraz młodzież i mieszkańcy Łodzi.

Oddali hołd pomordowanym na Brusie -  fot. Andrzej Janecki / UMŁ
Oddali hołd pomordowanym na Brusie , fot. Andrzej Janecki / UMŁ

- Musimy pamiętać o tych, którzy tutaj zostali zamordowani, o przedstawicielach łódzkiej inteligencji, która została uznana przez niemieckiego okupanta, bez udowodnienia win, za "element niebezpieczny" i rozstrzelana - powiedziała podczas uroczystości prezydent Hanna Zdanowska. 

Tadeusz Krzemiński, którego ojciec, urzędnik magistracki, zginął zamordowany na Brusie opowiedział historie identyfikacji ojca: - Poznaliśmy go po obrączce ślubnej i dedykacji na niej zamieszczonej. Na ironię losu zakrawa fakt, że przez wiele lat chodziłem tutaj na wycieczki, jeździłem rowerem i nie miałem świadomości, że obok znajduje się grób mojego ojca.

Prace ekshumacyjne na Brusie rozpoczęto w 2008 roku. Poszukując grobu Stanisława Sojczyńskiego "Warszyca", dowódcy Konspiracyjnego Wojska Polskiego, zamordowanego przez komunistów, odkryto masowe groby ofiar represji niemieckich z jesieni 1939 roku.  

W uroczystościach wzięła udział młodzież z Publicznego Gimnazjum nr 23 w Łodzi, Szkoły Mistrzostwa Sportowego Marcina Gortata w Łodzi, Szkoła Podstawowa Nr 36 im. Zenona Wasilewskiego. Wartę honorową przy obelisku wystawili uczniowie Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego nr 19 w Łodzi. 

Geneza zbrodni 

14 października 1939 r. na spotkaniu z Reinhardem Heydrichem dowódców operacyjnych grup policji bezpieczeństwa (Einsatzgruppen) w Głównym Urzędzie Bezpieczeństwa Rzeszy. Zapadła decyzja o fizycznej likwidacji polskiej warstwy przywódczej. SS-Obergruppenführer Haydrich zażądał, aby likwidacja "jądra polskości" została przeprowadzona do 1 listopada 1939 roku. Przypomniał, że grupy operacyjne zostały wyposażone w listy gończe, pomocne w przeprowadzeniu akcji, wskazujące Polaków, których "należy unieszkodliwić" po zajęciu danego terytorium przez armię niemiecką. 

Warstwa przywódcza w rozumieniu decydentów nazistowskich to osoby z różnych warstw społecznych, które swoimi działaniami umacniały idee państwa polskiego i rozwijały świadomość narodową w skali masowej. Członkowie warstwy przywódczej według raportów policji bezpieczeństwa to członkowie organizacji politycznych i społecznych, koła nauczycielskie i duchowni katoliccy, lekarze, adwokaci, oficerowie w stanie spoczynku, urzędnicy, posiadacze ziemscy. To właśnie osoby tych grup były zagrożone uwięzieniem i rozstrzelaniem. 

 "Intelligenzaktion" w Łodzi 

Aresztowanych w ramach "Intelligenzaktion" mieszkańców Łodzi i okolicznych miejscowości osadzano w prowizorycznym więzieniu w Rudzie Pabianickiej (budynki fabryczne zakładów Arnolda Baiera) oraz w więzieniu na Radogoszczu. Pierwszych więźniów przywieziono tutaj dwoma samochodami (50 osób) 9 listopada 1939. Miejscem masowych egzekucji dla więźniów radogoskich był las łagiewnicki - 11 listopada rozstrzelano tam kilkaset osób. Masowe egzekucje przeprowadzano również w lasach lućmierskich. Prawdopodobnie 12 listopada na terenie poligonu wojskowego na Brusie rozstrzelano 40 przedstawicieli łódzkiej inteligencji. Ocenia się, że w ramach "Intelligenzaktion" zabito 1500 osób z Łodzi i z okolic.

Polecane aktualności

Najlepsi uczniowie łódzkich szkół otrzymali stypendia -  fot. Paweł Łacheta / UMŁ

"Miasto Zdolnych" coraz większe. Najlepsi uczniowie łódzkich szkół otrzymali stypendia

Marlena Kamińska / BPKSiT

Prezydent Hanna Zdanowska wręczyła najlepszym łódzkim uczniom stypendia ufundowane w ramach... więcej

Ruszają prace nad Studium Wykonalności -  fot. Paweł Łacheta / UMŁ

Expo Horticultural 2024. Ruszają prace nad Studium Wykonalności

Marlena Kamińska / BPKSiT

Firma PwC przygotuje dla Łodzi Studium Wykonalności do wystawy Expo Horticultural 2024. ... więcej

Karta Życia dla łódzkich seniorów -  fot. Radosław Żydowicz / UMŁ

Karta Życia dla łódzkich seniorów

Wojciech Markiewicz / BPKSiT

Do łódzkich seniorów trafi Karta Życia. W blankiecie wielkości karty kredytowej można wpisać... więcej

Zakończyła się przebudowa kolejnego odcinka ul. Pogonowskiego -  fot. Stefan Brajter / UMŁ

Otwieramy kolejne wyremontowane ulice

Piotr Wasiak / ZIM

Ulica Skorupki, ul. Pogonowskiego i ul. Nowowęglowa, a także rondo na ul. Okólnej wkrótce zostaną... więcej

Aquapark Fala uruchomił na zimę basen zewnętrzny z podgrzewaną wodą -  fot. Radosław Jóźwiak / UMŁ

Aquapark Fala uruchomił na zimę basen zewnętrzny z podgrzewaną wodą

Informacja prasowa

Zima na Fali nie straszna. Aquapark uruchomił basen zewnętrzny z wodą podgrzaną do temperatury... więcej

Kontakt
RODO

Informacja dotycząca ochrony danych osobowych

Klauzula informacyjna
dotycząca przetwarzania danych osobowych,
dla których administratorem danych jest Prezydent Miasta Łodzi

Szanowni Państwo,

zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2016/679 w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE) uprzejmie informujemy, że:

  1. Administratorem danych osobowych jest Prezydent Miasta Łodzi z siedzibą w Łodzi przy ul. Piotrkowskiej 104, 90-926 Łódź, tel.: +48 (42) 638-44-44,  fax: +48 (42) 272-60-01, e-mail: lckm@uml.lodz.pl.
  2. Inspektorem ochrony danych w Urzędzie Miasta Łodzi jest Pani Agnieszka Kozłowska, tel. +48 (42) 638-59-50, e-mail: iod@uml.lodz.pl.
  3. Podanie danych osobowych jest warunkiem koniecznym do realizacji sprawy w Urzędzie Miasta Łodzi.
    Ogólną podstawę do przetwarzania danych stanowi art. 6 ust. 1 lit. a - e ogólnego rozporządzenia.
    Ogólne cele przetwarzania danych zostały wskazane w następujących przepisach:
    1. ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1875 ze zm.);
    2. ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1868 ze zm.).

Dokładne informacje o celach i podstawach prawnych przetwarzania danych osobowych są dostępne w szczegółowych wykazach zadań, realizowanych przez wewnętrzne komórki organizacyjne Urzędu Miasta Łodzi.

  1. Dane osobowe mogą być udostępniane innym podmiotom, uprawnionym do ich otrzymania na podstawie obowiązujących przepisów prawa, a ponadto odbiorcom danych w rozumieniu przepisów o ochronie danych osobowym, tj. podmiotom świadczącym usługi pocztowe, kurierskie, usługi informatyczne, bankowe, ubezpieczeniowe. Dane osobowe mogą być również przekazywane do państw trzecich, na podstawie szczególnych regulacji prawnych, w tym umów międzynarodowych.
  2. Dane osobowe będą przetwarzane, w tym przechowywane zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2018 r., poz. 217 ze zm.), a w przypadku przetwarzania danych na podstawie wyrażonej zgody, przez okres niezbędny do realizacji wskazanego celu.
  3. W związku z przetwarzaniem danych osobowych, na podstawie przepisów prawa, posiada Pani/Pan prawo do:
    1. dostępu do treści swoich danych, na podstawie art.15 ogólnego rozporządzenia;
    2. sprostowania danych, na podstawie art.16 ogólnego rozporządzenia.

W przypadku przetwarzania danych na podstawie wyrażonej zgody posiada Pani/Pan prawo do:

  1. dostępu do treści swoich danych, na podstawie art.15 ogólnego rozporządzenia;
  2. sprostowania danych, na podstawie art. 16 ogólnego rozporządzenia;
  3. usunięcia danych, na podstawie art. 17 ogólnego rozporządzenia;
  4. ograniczenia przetwarzania, na podstawie art. 18 ogólnego rozporządzenia;
  5. wniesienia sprzeciwu, na podstawie art. 21 ogólnego rozporządzenia.

Prawa te są wykonywane przez Panią/Pana również względem tych osób, w stosunku do których sprawowana jest prawna opieka. 

  1. W przypadku, w którym przetwarzanie danych odbywa się na podstawie wyrażonej zgody, przysługuje Pani/Panu prawo do jej cofnięcia, w dowolnym momencie, w formie, w jakiej została ona wyrażona.  Od tego momentu Pani/Pana dane nie będą przez nas przetwarzane.
  2. Ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego – Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych narusza przepisy o ochronie danych osobowych.
  3. Gdy podanie danych osobowych wynika z przepisów prawa, jest Pani/Pan zobowiązana(y) do ich podania. Konsekwencją niepodania danych osobowych będzie nierozpoznanie sprawy.
  4. Dane nie będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany, w tym również w formie profilowania.