Pamięć o bohaterach rewolucji 1905 roku.

W rocznicę wybuchu walk na ulicach Łodzi, nazywanych powstaniem łódzkim (22 czerwca 1905 r.) na Wzgórzu Niepodległości w parku im. Józefa Piłsudskiego władze miejskie, harcerze oraz przedstawiciele organizacji społecznych i kulturalnych złożyli kwiaty.

Harcerze pod pomnikiem Czynu Rewolucyjnego w parku im. Piłsudskiego (fot. A. Janecki / UMŁ)

- Rewolucja 1905 roku ma wielkie znaczenia łódzkiej tożsamości. Wtedy - właśnie  robotnicy dokonali połączenia haseł społecznych, takich jak prawa pracownicze, 8 -  godzinny dzień pracy z postulatami narodowymi i walką o niepodległość Polski.  Nic dziwnego zatem, że już polskie  rządy u zarania niepodległości w 1918 roku, przynajmniej w podstawowym wymiarze przyjęły postulaty robotnicze z 1905 roku  za własne – powiedziała podczas uroczystości wiceprezydent Łodzi Małgorzata Moskwa-Wodnicka.

Jacek Wystop,  inicjator odnowy Wzgórza Niepodległości przypomniał, że w tym miejscu była w czasach rewolucji 1905 roku strzelnica garnizonowa, na której dokonywano egzekucji bojowców. Ziemia z tego miejsca posłużyła do usypania wzgórza, na którego szczycie posadzono dąb. W 2019 roku ustawiono trzy tablice, wpisujące czyn rewolucjonistów 1905 roku w ciąg powstań narodowych.

Kwiaty i znicze spoczęły również pod pomnikiem Czynu Rewolucyjnego.      

 

 

Rewolucja 1905 roku – to wydarzenie ważne  w historii dwudziestowiecznej Polski i z pewnością jedno  z ważniejszych w historii Łodzi. Był to masowy zryw społeczny i narodowy, w który zaangażowały się dziesiątki tysięcy  robotników.

 Walczono o zmiany polityczne, ustanowienie republiki demokratycznej,   wolność słowa i wyznania czy zaprzestanie rusyfikacji. Demonstrowano i strajkowano, domagając się godnych warunków pracy i życia. Żądania ekonomiczne zakładały m.in. skrócenie dnia pracy do 8 godzin, ubezpieczenie pracowników na wypadek starości, od nieszczęśliwych wypadków czy śmierci, ustanowienie pomocy lekarskiej dla pracowników oraz ich rodzin, a w końcu – możliwość zrzeszania się w związkach zawodowych.

Ponad podziałami walczyli wspólnie robotnicy różnych wyznań i narodowości: Niemcy, Polacy i Żydzi. W zrywie lat 1905-1907 wzięło udział trzech późniejszych prezydentów międzywojennej Łodzi: Aleksy Rżewski, Bronisław Ziemięcki i Jan Kwapiński.

Najważniejszym wydarzeniem doby rewolucji w Łodzi było z pewnością powstanie łódzkie, trwające od 22 do 24 czerwca 1905 roku. W mieście stanęło około stu barykad. W nierównej walce z wojskiem rosyjskim wzięły udział tysiące mieszkańców. Punktem zapalnym, który doprowadził do eskalacji gniewu, była wieść o śmierci robotników żydowskich, rannych w trakcie napaści wojska na pokojowy pochód z 18 czerwca. Pogłoska mówiła, że władze pochowały ciała robotników nocą w bezimiennych grobach, ze strachu przed tłumną manifestacją, do jakiej z pewnością doszłoby na pogrzebie. W Łodzi zawrzało. Wybuchł strajk powszechny i ulicami miasta przeszedł stutysięczny tłum śpiewający pieśni rewolucyjne. Na skrzyżowaniu ulicy Piotrkowskiej z ulicami św. Karola i Pustej (Żwirki i Wigury) demonstrantów zaatakował oddział kozaków. Było wielu zabitych i rannych. Następnego dnia w Łodzi stanęły barykady.

 Władze carskie do  pacyfikacji skierowano sześć pułków piechoty, dwa pułki kawalerii oraz pułk kozaków. Najbardziej krwawe walki odbyły się na barykadach wzniesionych na rogu ulic Wschodniej i Południowej, ul. Północnej, w okolicach Szosy Rokicińskiej (al. Piłsudskiego) oraz w parku Źródliska. Według danych tego dnia na pewno zginęło co najmniej 160 osób.

W dniu 24 czerwca padły ostatnie barykady na ul. Wschodniej oraz w parku Źródliska. Strajki i potyczki w wojskiem rosyjskim trwały jeszcze  do 1907 roku.

 

 

 

Polecane aktualności

Schronisko w Łodzi -  fot. Schronisko w Łodzi

Schronisko w Łodzi. Psi behawiorysta pilnie poszukiwany! Są na to pieniądze z Budżetu Obywatelskiego

rut / ŁÓDŹ.PL

Łódzkie schronisko dla zwierząt poszukuje psiego behawiorysty do współpracy. Psi trener będzie... więcej

 -  Fot. Radosław Jóźwiak/UMŁ

Napowietrzny Eko Patrol. Nad Łodzią lata specjalny sprzęt do pomiaru składu powietrza i walki ze smogiem

Tomasz Walczak / BRP

Straż Miejska w Łodzi wykorzystuje kolejne narzędzie do walki ze smogiem. Dzięki głosom łodzian w... więcej

Łódź edu kul | podsumowanie Programu w 2021

Jolanta Sławińska-Ryszka / Wydział Kultury

Program wsparcia i rozwoju edukacji kulturalnej w Łodzi w 2021 roku to przede wszystkim działania... więcej

 -  Fot. Paweł Łacheta/UMŁ

Cześć i chwała bohaterom. W 80. rocznicę utworzenia Armii Krajowej

Tomasz Walczak / BRP

W 80. rocznicę powstania Armii Krajowej, przed łódzkim pomnikiem ku czci tego największego... więcej

Łódź edu kul | raporty z badań edukacji kulturalnej w Łodzi

Jolanta Sławińska-Ryszka / Wydział Kultury

Oddajemy w Państwa ręce trzy raporty przygotowane w ramach projektu „Badanie diagnozujące potencjały... więcej

Kontakt