Przypomnienie o tragedii dzieci z niemieckiego obozu pracy przy ul. Przemysłowej

W przededniu 81. rocznicy likwidacji niemieckiego obozu pracy dla dzieci przy ul. Przemysłowej, jak co roku spotykamy się przed pomnikiem Martyrologii Dzieci „Pękniętego Serca” na uroczystości zorganizowanej przez Muzeum Dzieci Polskich - ofiar totalitaryzmu. W Parku im. Szarych Szeregów zebrali się przedstawiciele władz lokalnych, instytucji kultury, mieszkańcy, młodzież z pobliskiej Szkoły Podstawowej nr 81 im. Bohaterskich Dzieci Łodzi, Liceum Ogólnokształcącego nr 30 im. Ignacego Krasickiego oraz ocalali z obozu. Miasto Łódź reprezentował Wiceprezydent Adam Wieczorek, który wraz z innymi delegacjami złożył kwiaty przed pomnikiem. Wydarzeniu towarzyszyła wystawa plenerowa.

fot. Patryk Wacławiak / UMŁ
9 zdjęć
ZOBACZ
ZDJĘCIA (9)

18 stycznia 1945 r. był ostatnim dniem funkcjonowania obozu. Tego dnia dzieci z rana nie zastały już strażników, nie odbył się wtedy apel, nikt nie wypędzał ich z baraków. Niemcy uciekali pośpiesznie w nocy pozostawiając główną bramę od strony ul. Przemysłowej otwartą. Armia Czerwona była wtedy już pod miastem, a jej pododdziały wkroczyły do Łodzi następnego dnia. W opustoszałym obozie odnaleziono jedynie kilkaset osłabionych głodem, chorobami i zmarzniętych dzieci. Dwieście z nich, jako sieroty, przez kolejne lata pozostawało w Łodzi. Początkowo mieszkały w budynku Miejskiego Pogotowia Opiekuńczego przy ul. Kopernika 36.

Obóz dla dzieci przy ulicy Przemysłowej istniał w latach 1942-1945 na wydzielonym terenie Litzmannstadt Getto. Według szacunków przeszło przez niego kilka tysięcy dzieci z całej włączonej do III Rzeszy części okupowanej przez Niemców Polski. Trafiały tu dzieci z sierocińców bądź bezdomne, a także te, których rodzice przebywali w więzieniach lub w obozach oraz oskarżone np. o drobne kradzieże czy nielegalny handel. W obozie dzieci ciężko pracowały po kilkanaście godzin. Chłopcy najczęściej zajmowali się prostowaniem igieł tkackich oraz wyplataniem mat z wikliny. Natomiast dziewczęta angażowano m.in. do prac krawieckich. Część dzieci zginęła. Przyczyną ich śmierci były głodowe racje żywnościowe, praca ponad siły, fatalne warunki sanitarne i brutalne traktowanie młodocianych więźniów.

Tegorocznym obchodom towarzyszyła prezentacja wystawy „Obozowe dziewczęta. Małoletnie więźniarki obozu dla polskich dzieci”. Autorami wystawy są Andrzej Grzegorczyk oraz Renata Borowska (grafika) z Muzeum Dzieci Polskich. Ekspozycja plenerowa stanęła na tyłach pomnika Pękniętego serca. Poświęcona jest historii nastolatek – przymusowych więźniarek obozu dla polskich dzieci przy ul. Przemysłowej w Łodzi. Ich przeżycia poznajemy z ich własnych relacji, które choć spisane po latach od zakończenia wojny, są wstrząsającymi świadectwami obozowego naznaczenia – wyzysku, głodu oraz ciągłej presji psychicznej i fizycznego bólu. Wspomnienia młodych dziewcząt zestawione z fotografiami przedstawiającymi sceny z „życia” obozowego ukazują prawdziwie i te imaginowane przez nazistów realia obozu. Choć wykonane przez oprawców, pragnących ukazać to miejsce izolacji w jak najlepszym świetle, przebija przez nie uwikłanie młodych dziewcząt w skomplikowaną rzeczywistość obozową.

Polecane aktualności

Rewaloryzacja Parku Jordanka – w grudniu zakończono prace

MM / KS

Park Jordanka powstał w odpowiedzi na prośbę mieszkańców Miasta w 2024 r. Stanowi teren zieleni o… więcej

Fot. P. Wacławiak, UMŁ.

Najukochańszym jubilatkom – moc życzeń! 602. rocznica lokacji Łodzi i 202. urodziny ulicy Piotrkowskiej

Tomasz Walczak / BAM

Kosze i wiązanki kwiatów, a przede wszystkim serdeczne życzenia złożyliśmy Łodzi, obchodzącej 29… więcej

„Rozmowy jak przy kawie”. Przed nami premiera ostatniego z pięciu tomów monografii Łodzi, przygotowanej na 600-lecie nadania praw miejskich

Tomasz Walczak / BAM

W najbliższy piątek, 18 lipca o godzinie 17 w Sali Lustrzanej Muzeum Miasta Łodzi przy ulicy… więcej

healthy cities

Dołącz do wyzwania Healthy Cities

MM / KS

Ruszyła piąta edycja wyzwania Healthy Cities, corocznej inicjatywy Grupy LUX MED, która łączy… więcej

Kontakt