Jak sensownie wykorzystać czas pomiędzy planowaniem a wdrożeniem projektów rewitalizacyjnych? To jedno z pytań coraz częściej nurtujących realizatorów projektów odnowy zdegradowanych przestrzeni. Łódź wraz z innymi miastami, które od lat zajmują się przekształcaniem zaniedbanych obszarów, próbuje udzielić odpowiedzi na to pytanie.
Biuro Rewitalizacji i Mieszkalnictwa zaprasza na spotkanie 8 czerwca w ramach projektu “T-Factor”. Porozmawiamy, jak można wykorzystać opustoszałe budynki i działki, przeznaczone do rewitalizacji, na działalność społeczną, twórczą i kulturalną i jak wpływać dzięki temu na proces odnowy miast. Skateparki, ogrody nomadów, rezydencje artystyczne, miejsca występów i warsztatów to odpowiedź na różne potrzeby związane z przekształcaniem zdegradowanych przestrzeni. To także sposób na testowanie możliwości i nowych funkcji w rewitalizowanych obszarach. “Tymczasowe zastosowania” mogą pozytywnie wpływa na jakość planów zagospodarowania przestrzennego i skuteczność procesów rewitalizacji. Pokażemy, w jaki sposób odniesiono dzięki takim inicjatywom sukces w przedsięwzięciach rewitalizacyjnych prowadzonych w Europie, Ameryce Północnej i Azji. Podczas całodniowego seminarium z udziałem ekspertów i specjalistów przewidziano dyskusje na temat doświadczeń płynących z projektów oraz innowacyjnych praktyk zrealizowanych m.in. w Barcelonie, Dortmundzie, Florencji, Londynie, Łodzi, Marsylii, Nowym Jorku I Szanghaju.
„Wierzymy, że tymczasowe użytkowanie może być drogą do lepszych decyzji w przemianie miast, ponieważ pozwala sprawdzić możliwości i przetestować różne rozwiązania przed dokonaniem wyborów, które później trudno zmienić. Pozwala to znajdować nowe zastosowania dla gruntów i budynków, których nie moglibyśmy zaplanować w tradycyjny sposób” – stwierdza zespół zaangażowany w realizację projektu “T-Factor”, finansowanego z programu Horyzont 2020 Komisji Europejskiej, w którym uczestniczy również Miasto Łódź.
W całej Europie wzrasta liczba tzw. miejsc tymczasowych. Coraz więcej niewykorzystanych budynków, działek i obszarów służy jako miejsca do wspólnego eksperymentowania, umożliwiając uruchomienie wielu innowacyjnych, kulturalnych, społecznych i przedsiębiorczych działań. Inicjatywy te przyczyniają się do budowania wartości dodanej dla społeczeństwa, wspierając zmiany struktury społecznej, kulturowej i ekonomicznej obszaru poddawanego rewitalizacji. W wielu przypadkach działania tymczasowe stają się trwałymi elementami lokalnego krajobrazu. Komisja Europejska zwraca uwagę na to nowe podejście do rewitalizacji miast analizowane w ramach projektu “T-Factor”. To innowacyjne działanie ma na celu wykorzystanie potencjału przekształceniowego "przestrzeni tymczasowych" w rewitalizacji miast.
Na początku czerwca, w raporcie pn. “Advanced Cases Study” , opublikowane zostały (w jęz. angielskim) wyniki analiz, w tym łódzkich doświadczeń szczególnie związanych z rewitalizacją EC1 oraz Programem Nowe Centrum Łodzi, dotyczących tego, w jaki sposób działania tymczasowe mogą podnieść jakość życia i wspierać różnorodność w miastach. Opracowanie pokazuje ciekawą drogę pozwalającą na przezwyciężenie tradycyjnego podejścia skupionego na infrastrukturze, które często uważane jest za główny nurt rewitalizacji miast europejskich.
Jak podkreślono w raporcie, tymczasowe zagospodarowanie przestrzeni w procesach rewitalizacji okazuje się być strategią przynoszącą szereg korzyści:
Wspiera elastyczność procesu planowania przestrzennego i rewitalizacji, pozwalając na lepsze zrozumienie otoczenia interwencji przed wprowadzeniem stałych rozwiązań i funkcji. Wspiera współpracę i łączenie zasobów pomiędzy różnymi podmiotami publicznymi i prywatnymi, co skutkuje lepszymi i bardziej efektywnymi inwestycjami. Lepiej wykorzystuje pojawiające się w trakcie procesu możliwości, odpowiadając na różne potrzeby i odbiorców. Przeciwdziała zaniedbywaniu i degradacji opuszczonych terenów, inicjując zmiany w ich postrzeganiu i odczuciach mieszkańców z nimi związanych, co z kolei wywołuje ponowną twórczą interakcję między ludźmi a miejscem. Co najważniejsze, tymczasowe zastosowania są często instrumentem budowania potencjału, innowacyjnego uczestnictwa i legitymizacji do zmiany naszych obszarów miejskich, zgodnie z oczekiwaniami lokalnej społeczności.
W badaniu wskazuje się również na ryzyko związane z działaniami tymczasowymi, w tym dalsze wykluczanie osób, które nie są w nie zaangażowane. Może również dochodzić do zawłaszczania wartości, spuścizny i korzyści osiągniętych poprzez tymczasowe działania, przez kilku aktywnych interesariuszy. Przeciwdziałanie takiemu zjawisku wymaga pogłębiania wiedzy i zdolności do ciągłego podwyższenia jakości działań podejmowanych w zakresie rewitalizacji.
To pierwsza publiczna prezentacja wyników badań prowadzonych w ramach projektu “T-Factor”, finansowanego z programu Horyzont 2020 Komisji Europejskiej, którego partnerem jest Miasto Łódź. Koalicja “T-Factor” obejmuje miasta, uniwersytety, firmy i organizacje obywatelskie, zrzeszając 25 partnerów z 12 krajów, zajmującycych się w ramach projektu tym, jak tworzyć inkluzywne i dobrze prosperujące miasta przyszłości. Najważniejszym tematem tych działań jest opracowanie narzędzi i metod z zakresu tymczasowej urbanistyki i tymczasowego użytkowania.
Rejestracja na wydarzenie, pełny program i sprawozdanie z badań dostępne są pod adresem (spotkanie odbywa się w jęz. angielskim):
https://www.t-factor.eu/temporary-use-and-urban-regeneration-designing-participatory-futures-2/
Więcej informacji na temat projektu T-Factor można znaleźć na stronie: http://t-factor.eu
