Wystawa Katarzyny Kozyry w Galerii Kobro Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi to jedna z najważniejszych prezentacji towarzyszących obchodom 80-lecia uczelni. Ekspozycja przywołuje kluczowe wątki twórczości artystki, od lat badającej granice tożsamości i wykorzystującej własne ciało jako narzędzie artystycznego eksperymentu.
Prezentacja w przestrzeni noszącej imię Katarzyny Kobro stworzy symboliczny kontekst spotkania dwóch wyrazistych postaci polskiej sztuki – artystek, które w różnych momentach historii redefiniowały pozycję kobiety w sztuce. Ekspozycja zaprezentuje wybór kilkunastu jej najbardziej rozpoznawalnych prac, ale także realizacje najnowsze. Na całość złożą się zarówno fotografie, jak i instalacje wideo.
Będzie m.in. można obejrzeć słynną „Sierotkę” – portret Katarzyny Kozyry z filmu „Opowieść letnia”. Postać w błękitnej sukience, skrępowana sznurami i zakneblowana, jest symbolem współczesnego ubezwłasnowolnienia kobiet. Po latach od powstania wizerunek ten nadal wybrzmiewa jako mocny głos dopominający się o prawa kobiet.
Prezentowana będzie również jedna z najbardziej ikonicznych prac – cykl „Olimpia” z 1996 roku. Nawiązując do obrazu Édouarda Maneta, Kozyra pokazuje w nim cielesność pozbawioną upiększeń – nagą, chorą i śmiertelną. W 2024 roku artystka ponownie stanęła przed obiektywem, podejmując dialog z własnym dziełem sprzed niemal trzech dekad; efektem są nowe fotografie, które w Galerii Kobro zaprezentowane zostaną po raz drugi w historii, po premierowym pokazie w Muzeum Fotografii w Krakowie.
„Dla Fundacji Katarzyny Kozyry ta wystawa jest ważna, ponieważ udało się na niej zestawić prace z różnych etapów twórczości. Prezentujemy więc zarówno realizacje dobrze znane, jak i te najnowsze, które pokazują, w jakim miejscu jest dziś artystka” – mówi Afrodyta Rękawik, asystentka Katarzyny Kozyry.
Silnym akcentem wystawy są również prace performatywne – instalacje wideo, w których Kozyra przyjmuje kolejne tożsamości: operowej diwy, barokowego kastrata czy innych postaci balansujących na granicy sacrum i profanum. To świadoma strategia – poprzez metamorfozy artystka sprawdza granice norm społecznych i oczekiwań wobec płci oraz ciała.
Efektem działań performatywnych jest także jedna z nowszych prac – „Jestem, nie jestem”. Na cykl składają się cztery fotografie dokumentujące performance „Jestem sobie” z 2024 roku, w ramach którego artystka zamieszkała w Sali Matejkowskiej wśród prac z kolekcji Zachęty. W Galerii Kobro fotografie te zostaną po raz pierwszy zaprezentowane w tak dużym formacie.
„Goszcząc Katarzynę Kozyrę – artystkę światowego formatu, a zarazem naszą wykładowczynię, domykamy pewien historyczny krąg. To nie tylko wystawa jej ikonicznych prac, ale też manifestacja żywej, niepokornej obecności sztuki w murach naszej uczelni” – mówi dr Michał Rybiński, kurator wystawy.
Wernisaż odbędzie się 6 lutego br. (piątek) o godz. 18.00 w Galerii Kobro.
Wystawie towarzyszyć będzie również spotkanie poświęcone twórczości Katarzyny Kozyry, z udziałem historyczki sztuki Hanny Wróblewskiej (w latach 2010–2021 dyrektorki Zachęty Narodowej Galerii Sztuki, w latach 2024–2025 Ministry Kultury i Dziedzictwa Narodowego), które poprowadzą Bogusław Deptuła i Michał Rybiński.
Spotkanie odbędzie się 13 marca br. (piątek) o godz. 18.00.
Kurator wystawy: dr Michał Rybiński
Asystentka i koordynatorka projektów Katarzyny Kozyry: Afrodyta Rękawik
Autor identyfikacji wizualnej wystawy: dr Krzysztof Guzek
Godziny otwarcia:
poniedziałek-piątek, godz. 10.30-14.00
soboty 7.02, 21.02, 28.02, 7.03, 14.03: godz. 12.00-17.00
***
Galeria Kobro Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi
ul. Wojska Polskiego 121, Łódź
budynek główny, pawilon A, I i II piętro
Wernisaż wystawy: 6.02.2026, godz. 18.00
Czas trwania wystawy: 6.02.2026-13.03.2026 r.
Spotkanie wokół twórczości Katarzyny Kozyry: 13.03.2026 r., godz. 18.00
***
Katarzyna Kozyra (ur. 1963 w Warszawie) artystka wizualna, tworząca rzeźby, fotografie, performanse, filmy oraz instalacje wideo. Absolwentka Wydziału Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. W 1998 roku odbyła studia podyplomowe w Hochschule für Graphik und Buchkunst w Lipsku, w pracowni Nowych Mediów prowadzonej przez prof. Helmuta Marka. Jej twórczość odegrała istotną rolę w kształtowaniu nurtu sztuki krytycznej w Polsce i wielokrotnie stawała się punktem wyjścia do szerokiej debaty publicznej. Kozyra jest laureatką m.in. Paszportu Polityki (1997) oraz Nagrody Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2011), a także stypendystką Fundacji Kościuszkowskiej (Nowy Jork, 2000) i DAAD (Berlin, 2003). Od 2021 roku związana jest z Akademią Sztuk Pięknych w Łodzi, gdzie prowadzi zajęcia dydaktyczne. W 1999 roku otrzymała honorowe wyróżnienie na 48. Biennale Sztuki w Wenecji za instalację wideo Łaźnia męska, prezentowaną w Pawilonie Polskim. W 2011 roku uzyskała stopień doktora na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, a w 2024 roku – stopień doktora habilitowanego na Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi. W 2013 roku Huffington Post zaliczył Katarzynę Kozyrę do grona dziesięciu najważniejszych artystek nowego milenium. W 2014 roku została laureatką Nagrody Filmowej Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej i Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie za projekt filmu eksperymentalnego Projekt X. Twórczość Katarzyny Kozyry od lat wywołuje silne reakcje i polemiki. Artystka konsekwentnie podważa społeczne normy i stereotypy, podejmując tematy kulturowych tabu oraz mechanizmów władzy i wykluczenia. Choć formalnie bliska jest jej sztuka nowych mediów, Kozyra swobodnie sięga po różnorodne strategie i formy, wymykając się jednoznacznym klasyfikacjom.
